ट्रेंडिंग:

>> पाल्पाको नुवाकोट घुमेर फर्किंदै गरेको कार दुर्घटनामा तीनजनाको मृत्यु >> चिनियाँ मन्त्रीसंग व्यवसायीको अनुरोध : गौतमबुद्ध विमानस्थलमा नियमित उडान गरिदिनुस् >> प्रदेश संरचना दलहरुका तेस्रो तहका नेता थन्काउने थलो : गृहमन्त्री >> कुवेतको आवासीय भवनमा आगलागी, कम्तिमा ४० जनाको मृत्यु >> कांग्रेस र रास्वपाका सांसदले संयुक्त रुपमा दर्ता गरे चक्रपथ विस्तारसम्बन्धी सार्वजनिक महत्त्वको प्रस्ताव >> सल्यानको कालिमाटी—५ कर्णालीकै पहिलो पोषणमैत्री वडा घोषणा हुँदै >> अत्यधिक गर्मीका कारण दाङका विद्यालय दुइदिन बिदा >> अत्यधिक गर्मीका कारण दाङमा विद्यार्थीहरु बेहोस >> विद्युत प्राधिकरणले सञ्चालनमा ल्यायो आफ्नै अत्याधुनिक अन्तर्राष्ट्रियस्तरको डाटा सेन्टर >> चन्द्र माविका भूपू विद्यार्थीहरुको पुनर्मिलन >> क्रिकेट संघको नेतृत्वमाथि छानबिन गर्न एमाले सांसद आचार्यको माग (भिडियोसहित) >> प्रेमी जहीरसँग विवाह गर्दै सोनाक्षी >> पार्टी फुटाउने प्रयास भयो- माधव नेपाल >> उपेन्द्र यादव जसपा नेपालको अध्यक्षमा निर्बिरोध निर्वाचित >> दाङबाट काठमाडौं जाने बस सैनामैनामा दुर्घटना, ४३ घाइते >> विश्व बालश्रम बिरुद्धको दिवस >> सन्दर्भः बालश्रम विरुद्धको विश्व दिवस >> वर्षाको कारण नेपाल र श्रीलंकाबीचको खेल रद्द >> शिवराजमा क्यूआर कोडबाटै वडाको सुबिधा >> विद्यालयमा सामग्री पाएपछि खुशी >> रोल्पाका सबै स्थानीयतह पूर्ण खोप सुनिश्चित >> किसानलाई दूधको भुक्तानी १५ दिनमै >> तिलोत्तमाको अति विपन्न नागरिक बिमा कोषः विपन्नका लागि वरदान बन्दै >> यातायातका उपसचिव सुन्दर भट्टराई भ्रष्टाचारी ठहर, ३ महिना कैद >> नेपालविरुद्ध श्रीलंका : वर्षा रोकियो, मैदान निरीक्षण हुँदै >> राशीअनुसार तपाईंको आजको भाग्य हेर्नुहोस् : आजको राशीफल >> युके अध्ययनमा युवाको चासो >> ब्युटिसियन तालिमको समापन गर्न संघीय मन्त्री चौधरी नवलपुरमा >> राष्ट्रपति पौडेल अन्तर्राष्ट्रिय श्रम सम्मेलनमा भाग लिन जेनेभा प्रस्थान >> विविध कार्यक्रम गरी सरसफाई सप्ताहको समापन >> माधव नेपालका भान्जासहित तीनजना निश्कासित >> तिलोत्तमामा नमुना कृषकलाई प्रोत्साहन गर्न अनुदान >> बास्केटबल खेलाडी बिदाई >> गैंडहवा गाउँपालिकामा सार्वजनिक सुनुवाई >> बुद्ध पब्लिकमा जुरेस र बाल क्लब गठन >> प्रादेशिक अस्पतालमा ब्लड बैक खोल्न रक्तदाताहरुको माग >> मेडिटेक अस्पतालको रक्तदानमा ५१ प्वाइन्ट रगत संकलन >> नेपालमा मानवअधिकारको अवस्था सुध्रिएन >> विश्वकप छनौट अन्तर्गत नेपालले आज यमनसँग खेल्दै >> असार ७ गते बजेट पारित गर्ने सरकारको तयारी >> आगामी तीन दिन तातो हावाको लहरबाट जोगिन आग्रह >> टी-२० विश्वकप: नेपालले श्रीलंकाविरुद्ध भोलि बिहान खेल्दै >> जीवी राईलाई छिटो पक्राउ गरी स्वदेश ल्याउन ज्ञानेन्द्र शाहीको माग >> बुटवल उपमहानगरले किन रोक्यो कार्यक्रमबापतको भुक्तानी ? अख्तियार भन्छ–कार्यक्रमको भुक्तानी रोक्न मिल्दैन >> प्रधानमन्त्रीको भारत भ्रमणका बिषयमा सदनलाई जानकारी गराउन एमालेको माग >> दाउन्नेमा पहिरोका कारण सडक अवरुद्ध भए एक घण्टाभित्र सुचारु गरिने >> ज्ञानेन्द्र शाहीको गृहमन्त्रीलाई प्रश्न गिरीबन्धुको फाइल कहिले खुल्छ ? >> मोदी क्याबिनेटमा कसले कुन मन्त्रालय पाए ? >> राप्रपाका लुम्बिनी प्रदेश सांसद यादवको निलम्वन फुकुवा >> टिपर दुर्घटनामा चालकको मृत्यु, २ जना घाइते

प्रवक्ताहरूको भूमिका स्पष्ट गर

८ जेष्ठ २०८१, मंगलवार
८ जेष्ठ २०८१, मंगलवार

लुम्विनी प्रदेशका स्थानीय पालिकाका प्रवक्ताहरूको बुटवलमा सम्पन्न सम्मेलनले प्रवक्ताहरूको काम, कर्तब्य, जिम्मेवारी र भूमिका स्पष्ट गर्न आग्रह गरेका छन । स्थानीय सरकार संचालन ऐनमा प्रवक्ताहरूको व्यवस्था नै नरहेको अवस्थामा प्रवक्ताहरूले गर्ने काम र जिम्मेवारीको बिषय अहिलेसम्म हचुवाकै भरमा भैरहेको छ । प्रवक्तालाई सूचना लिने र दिने ब्यक्तिको रूपमा मात्रै परिभाषित गर्न खोजिएको छ । तर, प्रवक्ताहरूको भूमिका त्यतिमात्र होइन । बुटवलमा आयोजित तीन दिने प्रशिक्षणमा सहभागी प्रवक्ताहरूले स्थानीय सरकार संचालन ऐनमा प्रवक्ताको बिषयमा उल्लेख नै नभएको अवस्थामा प्रवक्ताको भूमिका र जिम्मेवारी कसरी पूरा गर्ने भन्ने बिषयमा दुविधा रहेको देखिएको छ । प्रवक्ताको भूमिका सूचना लिने र दिने मात्रै हो कि अरू पनि भूमिका हो भन्ने बिषयमा अहिलेसम्म अलमल छ । त्यसकारण सरकारले प्रवक्ताको भूमिका, काम, कर्तब्य र अधिकारको बिषयमा अलग्गै छलफल गरि स्पष्ट कार्ययोजना तयार गर्नुपर्ने आवश्यकता छ । स्थानीय सरकार संचालन ऐन र कानुनमा प्रवक्ताको काम, कर्तब्य र अधिकारको बिषय स्पष्ट छैन । स्थानीय सरकार संचालन ऐनमा प्रवक्ताको भूमिका उल्लेख नै नगरेकोले सरकारले ऐन तथा कानुन नै वनाएर प्रवक्ताको भूमिकाको स्पष्ट व्यवस्था गर्नुपर्ने जरुरी छ । अन्तरक्रिया तथा सम्मेलनमा सहभागीहरूमा समेत प्रवक्ताको भूमिका स्पगट नहुँदा काम गर्न समस्या भएको बताईरहँदा यसलाई केवल सूचना लिने र दिनेमै सीमित गरिने त होइन भन्ने अन्यौल छ । यद्यपि सरकारले सवै सरकारी कार्यालय र स्थानीय तहमा सूचना अधिकारी राख्ने व्यवस्था गर्न भनेको छ ।

नागरिकको सूचना पाउने हक कुण्ठित हुन नदिन संविधानमै सूचना अधिकारी राख्ने व्यवस्था गर्नुपर्ने उल्लेख छ । सवै नागरिकले सहज र सरल तरिकाले सूचना पाउने अधिकार संविधानले ग्यारेण्टी गरेको छ । तर त्यो ऐन नहुँदा समस्या छ । नागरिकले सरकारी कार्यालयबाट मागेको अवस्थामा सूचना पाउने अधिकार राख्छन । यो नेपालको संविधानले नै ग्यारेण्टी गरेको छ । तर सूचनाको हकको व्यवस्था संविधानमै गरिएको भएपनि त्यस सम्वन्धि अलग्गै कानुन नवनदा भने समस्या देखिएको छ । अझैपनि देशका विभिन्न स्थानमा सरकारी कार्यालयमै सूचना अधिकारी नतोकिएको सुन्दा नेपालमा सुशासन कुन स्तरमा रहेछ भन्ने स्पष्ट हुन्छ । संविधानले सबै सार्वजनिक निकायले आफ्ना प्रगति विवरण प्रत्येक तीन–तीन महिनामा सार्वजनिक गर्नुपर्ने कानुनी व्यवस्था गरेको छ । प्रायः सबै सार्वजनिक निकायलाई सूचनाको हकबारे सचेत गराइएको, सूचना प्रवाह गर्ने क्षमता र सोचमा परिवर्तन भइरहेको भएपनि नेपालको कर्मचारी तथा प्रशासनतन्त्रमा अझैपनि सूचनाको हकको बिषयमा अन्यौलता छ । कतिपय अवस्थामा सूचना माग्न जाँदा ठाडै नदिने काम कतिपय सरकारी कार्यालयबाट भएको समाचार सार्वजनिक भैरहेका छन । खासगरी प्रदेश र स्थानीय तहका सार्वजनिक निकायमा सूचनाको हकसम्वनधी ज्ञानको कमी रहेको छ । अहिलेपनि नागरिक तहसम्म सूचनाको हक पु¥याउन नसकिएको तथा सूचना लकाउने प्रवृत्तिमा कमी नआएको जस्ता विषय चुनौतिका रूपमा छ । सूचना अधिकारी राख्न अझैपनि निर्देशन गर्नुपर्ने अवस्थाले नेपालको सुशासनको अवस्था कस्तो छ भन्ने स्पष्ट भएको छ । निश्चितरूपमा सूचनाको हक कार्यान्वयनको अवस्थाले सुशासनको मापन र सरकारको लोकतन्त्र तथा पारदर्शीताप्रतिको नीति छर्लङ्ग हुन्छ । सूचना उपलब्ध गराउन अस्वीकार गर्नेलाई जरिवाना मात्रै नभई दण्ड सजायको पनि व्यवस्था गर्नुपर्छ । नेपालको संविधानले नै सूचना माग्ने र प्राप्त गर्ने अधिकार सुनिश्चित गरेकोले सरकारले नै अव सूचना पाउने अधिकारको सहज व्यवस्था गरोस् । अव प्रवक्ताको काम, कर्तब्य र अधिकार कानुन वनाएरै स्पष्ट गरियोस् ।

 

यो खबर पढेर तपाईलाई कस्तो महसुस भयो ?