ट्रेंडिंग:

>> प्रतिनिधिसभा बैठक आज बस्दै, यस्ता छन् कार्यसूची >> कोशी, गण्डकी र बाग्मती  प्रदेशमा चट्याङ्ग सहित वर्षा, यस्तो छ आजको मौसम पूर्वानुमान >> इन्धनको मूल्य घट्यो >> कोलनगर नजिकै थप पुरातात्विक बस्तु फेला >> मकैमा फौजी किराको प्रकोप >> प्रदेश सरकारका अस्थिर पर्यटन नीति र त्यसका असरहरू >> प्रगति विवरण होइन, काम देखाउ सरकार >> राशीअनुसार तपाईंको आजको भाग्य हेर्नुहोस् : आजको राशीफल >> मोटरबाटोले हरायो बटुवा हिंड्ने गोरेटो >> चाइना स्टेट कम्पनीको ३ वटा टिपर र एउटा जेसिबी प्रहरी नियन्त्रणमा >> काकाकुल रेक्चाबासी : पानी माग्न आन्दोलन >> छिपछिपे सहकारीका ७ जना पुर्पक्षका लागि कारागार चलान >> लुम्बिनीको वजेट ३८ अर्ब ९५ करोड (पूर्ण पाठ सहित) >> चिदिका–रुपन्देही सम्पर्क समाजको रक्तदान, १५१ युनिट रगत संकलन >> चाैथाे अधिवेशन । तेह्राैं बैंठक | लुम्बिनी प्रदेश सभा । २०८१ असार १ गते >> आईसीसीले पनि भन्यो– दक्षिण अफ्रिकाविरुद्ध नेपालको प्रदर्शन गर्व गर्न लायक >> राप्रपा नेपालले आगामी फागुनमा राष्ट्रिय महाधिवेशन गर्ने >> तिलोत्तमा व्यापार संघद्वारा ९ वटा वस्तुगत समिति गठन >> तिलोत्तमा व्यापार संघद्वारा कार्यालय प्रमुखको बिदाई र स्वागत >> मातृभाषी चलचित्रसम्बन्धी विचार गोष्ठी बुटवलमा सम्पन्न >> राष्ट्रपति पौडेल आजदेखि जर्मनीको औपचारिक भ्रमणमा >> दक्षिण अफ्रिकासँग १ रनले हार्‍यो नेपाल, सुपर ८ मा पुग्ने सम्भावना समाप्त >> नेपालले दक्षिण अफ्रिकालाई ११५ रनमै रोक्यो, कुशल भुर्तेलले लिए ४ विकेट >> नेपाल टस जितेर फिल्डिङ गर्दै, सागरको ठाउँमा सन्दीप >> अभिभावकको छहारी >> उल्टो धारमा सुल्टो धारणा >> ‘बल ब्वाय’ बाट कोच >> बाली बीमामा ‘बढेन आकर्षण’ >> राशीअनुसार तपाईंको आजको भाग्य हेर्नुहोस् : आजको राशीफल >> सप्तकोशी बैंकका पूर्वसीईओ नवीन सुवेदीलाई ३ वर्ष भन्दा बढी कैद, २ करोड बढी जरिवाना >> असार ३ गते सार्वजनिक बिदा >> गण्डकीमा फ्लोर क्रस गर्ने सांसद देवकोटा पदमुक्त >> विकास र राजनीतिलाई जोडेर लैजाऔं : पौडेल >> लुम्बिनी बौद्ध विश्वविद्यालयको रजिष्ट्रारमा तेस्रोपटक आचार्य >> चर्को गर्मीले विद्यार्थी बेहोस, सल्यानमा विद्यालय बन्द >> ‘हरेक ५० जना बालबालिकामा एकजनालाई अटिजम’ >> ताप्लेजुङमा पहिरोले घर बगाउंदा चारजनाको मृत्यु >> एमाले गुल्मीको अध्यक्षमा बालसिंह काउछा निर्वाचित >> वेस्ट इन्डिज पुग्यो नेपाली टोली : भोलि दक्षिण अफ्रिकासँग खेल्दै >> टी-२० विश्वकप :आज अफगानिस्तान र पीएनजी तथा अमेरिका र आयरल्याण्डबिच खेल हुँदै >> लुम्बिनी प्रदेशमा आज पनि पानी नपर्नेः यस्तो छ अन्य ठाउँमा मौसम पूर्वानुमान >> नेपालको शिक्षा नीतिमै अलमल : नैतिकता र संस्कारको खडेरी >> निर्माणाधीन नालामा माटोको ढिस्कोले पुरिंदा तीन मजदुरको मृत्यु >> किसानलाई उपकरण वितरण >> १६ दिने निःशुल्क वारिष्ठा तालिम सुरु >> रक्तदातालाई प्रोत्साहनको खाँचो >> बैँकको खाताबाट बचत गायब सेवाग्राहीको बिचल्ली ! >> राशीअनुसार तपाईंको आजको भाग्य हेर्नुहोस् : आजको राशीफल >> मानव विकास सूचकांकले गिज्याउँदै प्रदेश सरकार >> लुम्बिनी प्रादेशिक अस्पतालमा असार १ गतेदेखि अनलाइन टिकेट सेवा 

वायु प्रदुषणले बढाएको चिन्ता

२६ फाल्गुन २०७९, शुक्रबार
२६ फाल्गुन २०७९, शुक्रबार

काठमाडौँ उपत्यकाले फेरीपनि उही पुरानै नियति भोग्न बाध्य बनेको छ । काठमाण्डौं उपत्यकाको बायु प्रदुषण पछिल्लो चार दिनयता निरन्तर बढ्दै गएको अनुसन्धानले देखिएको छ । यो क्रम बढेर बुधवार काठमाडौँ विश्वकै प्रदूषित सहरको दोस्रो स्थानमा पुगेको युरोपेली प्रदुषण मापन संस्था वल्र्ड एयर क्वालिटी इन्डेक्स (आईक्यूएयर) ले देखाएको छ । राजधानीका सडकमा हिँड्नेहरु आंँखा पिरो भएको, सास फेर्न गाह्रो हुने गरेको जस्ता समस्याबाट ग्रसित हुन थालेको बताएका छन । एकातिर वायु प्रदुषण र अर्कोतर्फ चिसोले राजधानीका जनताले असैह्य प्रदुषणको पीडा सहनुपरेको छ । काठमाण्डौं उपत्यका स्वास्थ्य जोखिमका हिसावले अत्यन्तै चुनौतिपूर्ण अवस्थामा रहेको छ । खासगरी सडक विस्तार, मेलम्ची खानेपानीको पाइप विच्छ्याउने काम र ढल मर्मत सम्भारका क्रममा खनिएका सडकका कारण पछिल्लो समयमा काठमाण्डौं उपत्यकामा बायु प्रदूषण बढिरहेको छ । त्यसमाथि वर्षौं पुराना सवारीसाधनका कारण समेत प्रदूषण बढिरहेको छ । सरकारले पुराना सवारीलाई प्रतिबन्ध लगाउन सकेको छैन । वायुमण्डमा रहने धूलोको कणका कारण निमोनिया, खोकी, मुटु र दमको रोगको संक्रमणसंगै फोक्सोको क्यान्सर बढ्ने गरेको स्वास्थ्यविज्ञहरुले पटकपटक चेतावनी दिदै आएका छन । विश्व स्वास्थ्य संगठन (डब्ल्यूएचओ) का अनुसार नेपालमा वार्षिक १० हजार व्यक्तिको अकाल निधन वायु प्रदूषणका कारण हुँदै आएको छ । स्वच्छ वातावरणमा बाँच्न पाउनु मानिसको मौलिक हक हो तर डब्ल्यूएचको पछिल्लो प्रतिवेदन अनुसार काठमाडौं उपत्यकाको प्रदूषण ५ गुणा बढिरहेको छ । नेपाल जस्ता अल्प विकसित मुलुकहरुमा वायु प्रदूषण ‘मन्दविष’ का रूपमा फैलँदै गएको विज्ञहरुको ठहर छ । विज्ञहरुकै भनाइमा शहरी क्षेत्रमा बसोबास गर्ने विश्वका करिब ८० प्रतिशत मानिस विश्व स्वास्थ्य संगठनले तोकेको वायुको गुणस्तरभन्दा बढी प्रदूषणको शिकार भइरहेका छन् ।

यसअघि आइक्यूएयरले आफ्नो वेवसाईटमा प्रकाशित ‘विश्वको वायुको गुणस्तर सम्बन्धी प्रतिवेदन २०२१’ अनुसार काठमाडौँ सन् २०२१ मा विश्वको छैठौँ प्रदुषित राजधानी बनेको थियो । पहिलोमा बंगलादेश अहिलेपनि छ । तर, अहिले नेपाल विश्वकै दोश्रो प्रदुषित शहरको सूचीमा परेको छ । यसले चिन्ता थपिएको छ । बायु प्रदुषणको काठमाण्डौंको जोखिम सर्दै देशका अरु शहरसम्म नआओस् भन्नेतर्फ सजगता आवश्यक छ । त्यसो त बाताबरणबीदहरुले वायु प्रदुषण राजधानी काठमाण्डौंमा मात्रै नभै देशका अरु शहरपनि उत्तिकै जोखिममा रहेको औंल्याएका छन । अहिले काठमाण्डौं जस्तै वायु प्रदुषणको चुनौति बुटवलले पनि भोगिरहेको छ । बुटवलमा समेत सडक निर्माणका कारण वायु प्रदुषण बढिरहेको छ । केही अघि गरिएको बायु मापनमा बुटवलले पनि काठमाण्डौं जतिकै जोखिम भोगिरहेको देखिएको थियो । राजधानीमा भित्रिएका असीमित सवारीसाधनले फालेको धुँवाले बायुमण्डलमा प्रवेश गरेर त्यसले मानिसको जीवनमा गम्भीर संकट उत्पन्न गराउँदा पनि राज्य भने उदासीन बन्दै गएको भन्दै विज्ञहरुले गम्भीर चिन्ता व्यक्त गरेका छन् । बुटवलमा समेत प्रदुषणको तह बढ्न नदिनेतर्फ अहिलेदेखि नै सतर्ककता अपनाउनु जरुरी छ । काठमाण्डौंको नियति बुटवलमा आउन नदिने हो भने अहिलेदेखि नै सजगता र सतर्कताको आवश्यकता छ । यस बिषयमा सम्वन्धित निकायको ध्यान जाओस् । सवारीसाधनको धुँवाबाट निस्कने कार्वनडाइअक्साइडले मानव स्वास्थ्यमा गम्भीर असर गर्ने गरेको चिकित्सकहरुको भनाई छ । काठमाण्डौंमा वर्षौं पुराना सवारी साधन अहिलेपनि सञ्चालनमा रहेका छन । वायु प्रदूषण बढ्नुको मुख्य कारण यो पनि रहेको वातावरणवीदहरुले औंल्याएका छन । तसर्थ अव सरकारले वातावरण प्रदुषण नियन्त्रण सम्वन्धित नयाँ रणनीति अवलम्वन गर्न ढिलाई गरिनुहुँदैन ।

यो खबर पढेर तपाईलाई कस्तो महसुस भयो ?