ट्रेंडिंग:

>> तुलसीपुरमा आधुनिक बधशाला निर्माणकालागि छलफल >> अर्थतन्त्र ओरालो लाग्दै : अर्थमन्त्री भन्छन्– सुधारोन्मुख छ, ढुक्क भएर लगानी गर्नुस् >> अर्थमन्त्रीले गरे महेशपुर भन्सारको निरीक्षण, राजश्व संकलन वृद्धि गर्न निर्देशन >> गणपतिको सातौ शाखा योगीकुटीमा >> शिव, गणेश एवं नन्दीको प्राण प्रतिष्ठा >> सिगलतर्फ अन्तिम आठको टुगो >> त्रिकोणात्मक सिरिजमा नेपालको दोस्रो हार, नेदरल्यान्ड्ससँग २ रनले पराजित >> ‘जग्गा हडप्ने खेलले बुटवलको रानीगन्ज ललिता निवास र बालुवाटर जस्तै,छानवीन होस्’ >> पर्यटन व्यवसाय फस्टाउन सरकारी पक्षले तत्काल गर्नुपर्ने २५ काम >> नेदरल्यान्ड्सले नेपाललाई दियो १८५ रनको लक्ष्य >> १० प्रदेश इन्चार्ज तोक्ने माओवादी केन्द्रको निर्णयप्रति जनार्दन शर्माको असहमति >> दाङमा टिप्परको ठक्करबाट एकजनाको मृत्यु >> माओवादीले राष्ट्रिय सभा अध्यक्षमा दाबी नछाड्ने >> युनिग्लोब कलेज : व्यवस्थापन शिक्षामा उत्कृष्ट गन्तव्य >> इलाम २ र बझाङ–१ क मा हुने उपचुनावको मतदाता अद्यावधिक हुंदै >> क्यानडामा दुघर्टनामा मृत्यु भएका दुई युवाहरुको शव नेपाल पठाइदै >> टी–२० त्रिदेशीय क्रिकेट शृङ्खला : आज नेपाल नेदरल्यान्ड्ससँग खेल्दै >> लगानी सम्मेलनमा किन ढिलाई ? >> एमाले सल्यानमा अहिले के पाकिरहेको छ ? >> बौद्ध शिक्षाभित्रको कल्याणकारी अर्थशास्त्र >> कपिलवस्तु साझेदारी वनमा चुनावी रौनक >> देवदहमा अमानवीय क्रियाकलापप्रति पेशागत महासंघको विरोध >> जलविद्युतको शिरै अँध्यारो >> लुम्बिनी अस्पतालमा प्रदेश सरकारको झेल ! >> राशीअनुसार तपाईंको आजको भाग्य हेर्नुहोस् :आजको राशीफल >> दाङ क्रिकेट लिगः तुलसीपुर रोयल्स र घोराही टाईगर्स विजयी >> साई ग्लोबल कपः लीलाराम र प्यारामाउण्टको लगातार जित >> सुरक्षित महिनावारी अक्षयकोष स्थापना >> दाङमा दोस्रो अन्तराष्ट्रिय कुस्ती प्रतियोगिता रौनक >> लुम्बिनी अस्पताललाई पश्चिम क्षेत्रकै विशिष्टकृत अस्पताल बनाउँछौं : मन्त्री खनाल >> खेलकुद तथा सास्कृतिक क्षेत्रमा प्राथमिकता दिएको नगरप्रमुख पाण्डेको दाबी >> संसद्‍मा छिरेका ४९ जना ‘लघुवित्त पीडित’ विरुद्ध मुद्दा चलाइँदै >> लुम्बिनी प्रदेश फेसिंङ संघ गठन >> सिंहदरबार, बालुवाटार र बानेश्वरका पेटीमा हिँड्न निषेध >> नगरपालिकामा हुलहुज्जत गर्नेमाथि कानुनी उपचार खोजिने >> सातै प्रदेशमा माओवादी इन्चार्ज फेरिए >> नामिबियाविरुद्धको पहिलो खेलमा नेपाल २० रनले पराजित >> राष्ट्रिय एचआईभी एड्स महासंघमा खड्का निर्वाचित >> निर्णय कार्यान्वयन नगर्न अदालतको आदेश >> प्रभु बैंकका डेपुटी सीईओ सहित ९ जना पक्राउ >> टी–२० त्रिदेशीय क्रिकेट शृङ्खला: पहिलो खेलमा आज नेपाल र नामिबिया खेल्दै >> चार प्रदेशमा वर्षा र हिमपातको सम्भावना >> मगर एकता दिवसको सान्दर्भिकता >> आकाश देखिने कक्षाकोठा ! >> पेडा, खुवा र पनिर बनाउँदै विद्यार्थी >> सिद्धबाबा र गोरखनाथ मन्दिर बीचको सम्बन्ध >> ‘गाउँमै बस्छु—केही गर्छु’ >> कछुवा गतिमा प्रदेश सरकार ! >> राशीअनुसार तपाईंको आजको भाग्य हेर्नुहोस् : आजको राशीफल >> दुर्घटना न्यूनीकरणका लागि अव अनिवार्य यान्त्रिक परीक्षण
कृषि

मस्याममा कृषि जगाउदै टेम बहादुर

५ माघ २०७९, बिहीबार
५ माघ २०७९, बिहीबार

स्वस्तिक श्रेष्ठ
बुटवल, ५ माघ
युवा विदेश पलायनको चिन्ता भैरहेका बेला पाल्पा मस्यामका एक युवा भने गाउमै कृषि, पशुपालनमा भविष्य खोजिरहेका छन । नेपाल आर्मीको जागिरबाट सेवानिवृत्त भएसंगै तिनाउ ६, सिस्नेखोलाका टेम बहादुर बगाले बंगुर, ट्राउट माछा पालन, डल्ले खुसार्नी र अदुवा खेती शुरु गरेका छन । नेपाली सेनामा सेवानिवृत्त भएपछि विदेश जाने रहर बोकेका उनि गाउको मायाले त्यो सपना भुले । उनको मन फेरियो । परिवारमा सरसल्लाहपछि कृषि र पशुपालन पेशा अप्नाउने निर्णय गरे । गाउबाट बसाई सरेर शहर जाने प्रवृत्ति रोक्नेभन्दा पनि पिरलोमात्र मात्र गर्नेहरुका लागि उनि एउटा उदाहरण हुन । गाउमै उत्पादनशिल क्षेत्रमा युवाहरुलाई जोड्ने योजना सरकारबाट ल्याउनुपर्ने उनको सुझाव छ । सरकारबाट थोरैभएपनि अनुदान दिएर यही काम गर्ने वातावरण सृजना गरे विदेशमा गर्ने श्रमभन्दा यहाबाट नै धेरै अवसरहरु मिल्ने उनि बताउछन । सिस्नेखोलामा उनले बिस २०७५ मा ३ रोपनी जग्गामा भुपुसैनिक कृषि तथा पशुपंक्षी फर्मका बंगुर पालन शुरु गरेका हुन । शुरुवात लेण्डस र केही ड्युरोको क्रस समेत गरि ४० वटा माउ र बच्चाहरु थिए । बजारमा बंगरको मासुको माग धेरै राम्रो थियो । कोभिड संक्रमणपछि भने केही कमी आएको उनि बताउछन । समग्र देशकै आर्थिक संकट छाएको बेला हरेक पेशा ब्यवसायमा समस्या आईपरेको उनि बताउछन । बुटवल बजारबाट आउने मागलाई उनि डेलिभरी समेत गरिदिने गरेका छन । अहिले फर्ममा २८ माउ र बच्चाहरु रहेको उनि बताउछन । धेरै फर्महरु र अस्वस्थ प्रतिस्पर्धाका कारण पनि पछिल्लोसमय बंगुरपालनमा समस्या उत्पन्न भएको उनि बताउछन । ‘रहरले पाल्ने धेरै भए ।’– उनले भने । स्थानिय पालिकाबाट बंगुरको खोर ब्यवस्थापन गर्न १ लाख रुपैया अनुदान पाएको उनले बताए ।
उनि आफनो यो पशु पालन पेशासंगै सोही स्थानमा एक जना साथीसंग सहकार्य गरि ट्राउट माछा फर्म चलाएका छन । उनले केदार कार्किसंग सहकार्यमा साथी रेम्बो ट्राउट फर्म एक वर्षदेखि संचालनमा ल्याएका हुन । चिसो भेगमा हुने र मानव स्वस्थ्यका लागि लाभदायक मानिने यो माछाको पालन गर्ने योजना बुनेर करीब ११ रोपनी जग्गामा रिर्सोट संचालनको पुर्वाधार बिस्तारमा उनि लागेका छन । कृषि र पशुका लागि ठाउ उपयुक्त रहेको उनि बताउछन । बुटवल बजारदेखि १ घण्टाको दुरीमा पुग्न सकिने र निक्कै फरक मौसमका कारण पर्यटक आउने उनको दाबी छ । एक वर्षको अवधिमा दुई चरणका ट्राउट माछा पालनको अनुभव उनलाई छ । फर्ममा जग्गा किन्न ४ लाख, जग्गा सम्याउन ४ लाख खर्च भएको उनले बताए । दुई जना मिलेर १२ लाख र सरकारको १० लाख सहयोगमा गरि २२ लाखमा थप पुर्वाधार बनाए । पहिलो चरणमा रसुवा धुन्चेबाट माछा ल्याएका उनी खासै फाईदा नमिलेको उनले बताए । यो माछालाई प्राविधिक रुपमा धेरै ध्यान दिनुपर्ने उनि बताछन । पहिलो त यो माछा धेरै तातो ठाउमा बाच्न सक्दैनन । ‘यो पाल्न २३ डिग्रि तापक्रमभन्दा कम हुनुपर्छ ।’– उनले भने । तापक्रम बढि भए ग्रोथ कम हुने उनको अनुभव छ । यो माछा एक वर्षमा तयार हुने र बजार पनि राम्रो रहेको उनि बताउछन । करीब २ सय ग्रामदेखि माथिको तौल भएमा उत्पादन बजारमा लैजाने मिल्ने र यो प्रतिकेजी १ हजार ५ सय रुपैया बजारमुल्य रहेको उनले बताए । शुरुमा ८ हजार भुरा ल्याएका उनी राम्रो भएको तर त्यसपछि ९ हजार भुरा राखेका उनी छन । प्रदेश सरकारबाट १० लाख अनुदान सहयोगमा माछा पालन शुरु गरेका उनले बताए । अनुदान रकमबाट रेस वे बनाउने काम भएको छ । अहिले ४ वटा रेस वे र कम्पाउड जालीको काम गरेको उनले बताए । यो माछामा ओमेगा थ्रि बढि हुने भएकाले उपभोक्तामा यसको माग बढि छ । उनले माछा पालनसंगै बेसार, डल्ले खोर्सानीको खेती पनि गरेका छन । आन्तरिक र बाह्य पर्यटक भित्राउन सकिने राम्रो सम्भावना भएको सो क्षेत्रमा भविष्यमा सुविधासम्पन्न फर्म हाउस बनाउने र कालिज समेत पाल्ने उनको सोच छ ।

स्थानिय कृषक पुष्पा थापा अन्नबालीसंगै नगदेबालीका रुपमा खोले सागको ब्यवसायीक उत्पादन गर्दै।

सो क्षेत्रमा रहेको सिस्नेखोला क्षेत्रको खेत पनि निक्कै उत्पादनशिल छ । यहा सिजनमा अन्नबालीसंगै नगदेबालीका रुपमा स्थानियहरुले खोले सागको ब्यवसायीक उत्पादन गर्दै आएका छन । स्थानिय कृषक पुष्पा थापा मंसिरमा धान काटेपछि असारसम्म खोलेसाग उत्पादन गर्दै आएको बताईन । हरेक बुधबार र शनिबार गरि हप्तामा २ पटक बुटवल बजारमा सयौ मुठा साग यहीबाट लगिदै आएको उनले बताईन । सडक संजाल बिस्तार भएसंगै गाउको उत्पादनलाई शहरमा जोड्न सफल भएको उनले बताईन । युवा जोस र जागरलाई परिचालन गरे गाउ गाउघरमै कृषि र पशुपालनबाट राम्रो आयआर्जन गर्न सकिने सम्भावना रहेको छ ।

यो खबर पढेर तपाईलाई कस्तो महसुस भयो ?